Per 15 april 2026 geldt een aangepaste werkwijze voor het intrekken van beperkingszones die zijn ingesteld naar aanleiding van uitbraken van hoog pathogene vogelgriep. Aanleiding is dat de Europese Commissie de lidstaten, waaronder Nederland, erop heeft gewezen dat de Europese regelgeving de afgelopen jaren onjuist is geïnterpreteerd.
Tot nu toe werd een beperkingszone ingetrokken zodra minimaal dertig dagen waren verstreken na de eerste ontsmetting van het door vogelgriep getroffen bedrijf. Voor uitbraken op bedrijven vanaf 15 april 2026 blijft deze minimale termijn van dertig dagen van kracht. Nieuw is echter dat alle drie de reinigings- en ontsmettingsstappen (R&O) van het getroffen bedrijf binnen deze periode volledig moeten zijn afgerond.
Wanneer de volledige R&O-procedure niet binnen deze dertig dagen is uitgevoerd, wordt de intrekking van de beperkingszone uitgesteld. Dit kan grote gevolgen hebben voor de pluimveesector, onder andere voor het vervoer van levend pluimvee, (broed)eieren en mest van en naar de beperkingszone en voor het moment waarop exportbelemmeringen worden opgeheven. Een snelle reiniging en ontsmetting van elk besmet bedrijf is daarom van groot belang voor de gehele pluimveesector.
R&O-procedure (vanaf 15 april 2026)
De volledige R&O-procedure van een geruimd pluimveebedrijf bestaat uit de volgende stappen:
- Eerste ontsmetting kort na de ruiming;
- Zeven dagen wachttijd voordat de stal mag worden gereinigd (dit was 14 dagen);
- Reiniging van het bedrijf door de pluimveehouder of een gespecialiseerd reinigingsbedrijf, gevolgd door goedkeuring door de NVWA;
- Tweede ontsmetting direct na goedkeuring van de reiniging door de NVWA;
- Derde ontsmetting zodra de stal droog is. Afhankelijk van de omstandigheden kan dit soms al na 24 uur (dit was zeven dagen na de tweede ontsmetting).
Belang van snelle reiniging
Het is voor de gehele sector van groot belang dat de pluimveehouder direct na afloop van het stalverbod start met de reiniging. Bij voorkeur wordt deze reiniging uiterlijk op dag 23 na de eerste ontsmetting (direct na de ruiming) afgerond. Door de wachttijd na de eerste ontsmetting heeft de pluimveehouder hiervoor dan zestien dagen beschikbaar.
Wanneer deze planning wordt aangehouden, is het mogelijk om binnen de termijn van dertig dagen te blijven. Bedrijven in de beperkingszone kunnen dan tijdig anticiperen op het vrijkomen van het gebied. Een bijkomend voordeel voor het getroffen bedrijf zelf is dat het eerder kan herbevolken.
Om binnen de termijn van dertig dagen te blijven, zijn dan nog ongeveer zeven dagen beschikbaar voor:
- Goedkeuring van de reiniging door de NVWA;
- Eventuele aanvullende reiniging en een tweede beoordeling door de NVWA;
- Uitvoering van de tweede en derde ontsmetting;
- Het opvangen van eventuele onvoorziene vertragingen.
Monitoring van R&O op besmette bedrijven
De organisaties binnen AVINED (LTO/NOP, NVP, COBK, Anevei en NEPLUVI) hebben besloten dat bij elk door vogelgriep getroffen pluimveebedrijf de voortgang van de R&O-procedure wordt gevolgd door een vertrouwenspersoon van de pluimveehouder. Het doel hiervan is om mogelijke vertragingen tijdig te signaleren, waar nodig ondersteuning te bieden en te voorkomen dat de intrekking van het beperkingsgebied wordt uitgesteld.
